Lithium batterijen

Wat is het?
Er zijn meerdere soorten lithiumbatterijen, waaronder lithium-metaal batterijen en lithium-ion batterijen. Lithium-metaal batterijen zijn de niet-oplaadbare lithiumbatterijen. Zij komen onder andere voor als knoopcelbatterijen, penlight-batterijen, maar ook als industriële batterijen met een hoog energievermogen, zoals in defibrillators. Lithium-ion batterijen zijn oplaadbaar. Deze batterijen worden toegepast in consumentenelektronica, maar ook in elektrische apparatuur. De meeste accu’s zoals wij deze tegenwoordig kennen, zijn opgebouwd uit één of meerdere lithium-batterijen.

De afgelopen jaren is het aantal lithium-ion batterijen wat men in huis heeft sterk toegenomen. Steeds meer apparaten werken op oplaadbare batterijen. Ook de transitie van brandstof naar elektrisch zal ervoor gaan zorgen dat dit alleen maar meer wordt. Onderstaand een kleine opsomming van apparaten die vaak dit soort batterijen bevatten.

  • Laptops
  • Mobiele telefoons
  • Elektrische/hybride auto’s
  • E-bikes
  • Hoverboards en ander gemotoriseerd speelgoed
  • Stofzuigers/kruimeldieven
  • Elektrisch (tuin)gereedschap

Wat is het risico?
Lithiumbatterijen kunnen oververhit raken en ontbranden. Meestal gebeurt dit tijdens het opladen, als het mechanisme dat detecteert wanneer de accu volledig is opgeladen defect is en de accu dus overladen wordt. Hier kunnen lithium-ion batterijen niet tegen. Ook kunnen beschadigingen, onjuiste verpakking, productie- of ontwerpfouten ervoor zorgen dat een lithium-ion batterij uit zichzelf ontbrandt. Dit kan ook veroorzaakt worden door externe warmte bij bijvoorbeeld een brand.

Helaas neemt het aantal incidenten toe naarmate er meer lithium-batterijen toegepast worden. Exacte aantallen zijn niet bekend, maar anno 2017 zijn er naar schatting iedere week twee incidenten waarbij dit soort accu’s betrokken zijn.

Welke tips kun je geven?

  • Koop alleen apparaten, batterijen en opladers van gerenommeerde fabrikanten. Van veel apparaten (bijvoorbeeld hoverboards) die door consumenten zelf in het buitenland worden aangeschaft, is onduidelijk wat de kwaliteit is.
  • Volg de gebruiksaanwijzing van de fabrikant.
  • Laat apparaten afkoelen na langdurig of intensief gebruik.
  • Houd de batterijen uit direct zonlicht.
  • De meeste incidenten gebeuren tijdens het opladen, enkele tips hierover:
    • Gebruik alleen de oplader die bij het apparaat geleverd wordt.
    • Laad het apparaat indien mogelijk op een hard oppervlak in de buurt van een rookmelder, met zo min mogelijk brandbare materialen eromheen.
    • Laat het apparaat of de batterij altijd door een volwassene opladen.
    • Houd toezicht op de batterij en de temperatuur hiervan tijdens het laadproces.
    • Laat batterijen in geen geval onbeheerd achter tijdens het laden, dus ’s nachts opladen raden we ernstig af.
    • Gebruik één stekker per stopcontact en steek deze direct in het stopcontact.
  • Ga voorzichtig om met de apparaten en batterijen: laat deze niet vallen, schop er niet tegenaan en rijd (in het geval van een hoverboard) niet tegen of over scherpe hoeken of objecten. Controleer de batterij op beschadigingen als dit per ongeluk toch gebeurt. Vervang beschadigde batterijen onmiddellijk!
  • De volgende signalen geven aan dat er (waarschijnlijk) een probleem is met de batterij:
    • Lekkende vloeistof
    • (Overmatige) hitte
    • Sterke geur
    • Rook
    • Vonken
  • Neem de volgende stappen als je één of meerdere van deze verschijnselen waarneemt:
    • Stop onmiddellijk met het gebruik van het apparaat en koppel deze eventueel los van de lader;
    • Bel 1-1-2;
    • Verplaats het apparaat naar buiten en uit de buurt van brandbare materialen, als dit veilig kan.

Foto's